Ruta – właściwości, uprawa, przedawkowanie

Ruta

Ruta zwyczajna

Ruta jest to półkrzew rosnący w naturze w południowej Europie i na Krymie, na kamienistych, słonecznych miejscach na poboczach dróg, na południowych zboczach wąwozów. W uprawie ruta pachnąca rośnie jako roślina wieloletnia. Ma silny zapach.

Opis botaniczny

Ruta zwyczajna jest półkrzewem, osiągającym wysokość 50-100 cm. Łodyga jest wzniesiona, rozgałęziona, zdrewniała u podstawy. Liście są mięsiste, wyróżniające się spośród innych roślin niebiesko-zielonym kolorem. Klapowane, podłużno-owate, dwu- lub trójdzielne, krótkoogonkowe (górne są nasadowe). Z półprzezroczystymi gruczołami, które są zbiornikami olejku eterycznego, który zapewnia silny aromat.
Kwiaty małe, zielonkawo-żółte, na krótkich szypułkach, zebrane w wiechy przypominające korony. Mają linearne przylistki. Kwitnie od czerwca do sierpnia. Owocem jest kulista kapsuła z czterema szyjkami.

Uprawa

Ze względu na swoje południowe, śródziemnomorskie pochodzenie rutę należy sadzić w miejscu słonecznym, osłoniętym od zimnych wiatrów. Preferowana jest gleba żyzna, przepuszczalna. Lubi zraszanie i wilgotną lecz nie przelaną ziemię. Dość dobrze znosi przejściowe okresy suszy.

Roślina rozmnaża się przez nasiona. Najlepiej jest wysiać je w doniczce w marcu i wyhodować sadzonki.

Surowiec

Surowcem jest ziele i liść ruty, które zbiera się stopniowo odcinając górne pędy rośliny (15-20 cm od dołu) przed lub w czasie kwitnięcia rośliny. Krzewinkę ruty można eksploatować nawet 3-4 lata pod warunkiem, że będzie się to działo stopniowo i racjonalnie. Surowiec suszy się w temp. do 40 st C. Przechowywać w szczelnie zamkniętym pojemniku nie dłużej niż 2 lata. Podczas pracy z pęczkami należy nosić rękawice ogrodnicze.

Skład chemiczny

Zawiera kumaryny (umbeliferon, herniaryna, psoralen, bergapten, rutaryna, ksantotoksyna, izoimperatoryna, izopimpinelina, ksantyletyna), flawonoidy (rutyna), alkaloidy (graveolin, graveolinin, skimmianin, okusaginin, diktamnin); olejek eteryczny (limonen, pinen, nonanon-2, undekanon-2), lignany (sawinina), gorycze, garbniki. 2-undekanon określany jest również nazwą ketonu metylowo-nonylowego.

Działanie

Na znużenie, zmęczenie i stres

Ruta działa niewątpliwie wzmacniająco. Na zmęczenie, zawroty głowy, szum w uszach, zaburzenia koncentracji, napływy krwi do głowy, osłabienie pamięci, w stanach ozdrowieńczych. Z jednej strony zioło usuwa objawy znużenia i ospałości, z drugiej jednak pobudza.

Na lęk, bezsenność, drżenie, wewnętrzny niepokój, stres, wyczerpanie nerwowe, nerwice mięśniowe, nerwice serca, jelit i żołądka, padaczkę, histerię. Działa uspokajająco, przeciwdrgawkowo, lekko nasennie i rozkurczowo. W palpitacjach serca i stanach skurczowych. Ziele ruty w postaci okładu na czoło usuwa histeryczny ból głowy.

Preparaty z ruty zmniejszają skurcze mięśni gładkich dróg moczowych i obwodowych naczyń krwionośnych, obniżają także ciśnienie krwi i zwiększają diurezę. Koją nie tylko zmęczenie psychiczne ale także zmęczenie całego ciała. Na niespokojne dłonie i stopy.

Hipotensyjnie

Poprzez działanie uspokajające i rozkurczowe, które dotyczy także naczyń krwionośnych roślinka obniża ciśnienie krwi.

Na wzmocnienie żył – witamina P

Surowiec dostarcza łatwo przyswajalnej witaminy P (bioflawonoidy), która przedłuża i wzmaga działanie witaminy C, wzmacnia i uszczelnia śródbłonki naczyń krwionośnych i zapobiega plamicom naczyniowym. Witamina P w naturalnej formie jest aktywna farmakologicznie i fizjologicznie, w przeciwieństwie do witaminy P syntetycznej. Syntetyczną witaminę P cechuje bardzo mała przyswajalność. Niektóre formy są wręcz wydalane w postaci niezmienionej.
Doskonała rutyna (rutozyd, witamina P) wzmacnia układ sercowo-naczyniowy, przeciwdziała krwotokom, wzmacnia naczynia krwionośne.

Glikozyd rutyna jest stosowany w leczeniu i zapobieganiu krwotokom zwłaszcza w mózgu, sercu i siatkówce, wynikających z wysokiej kruchości i przepuszczalności naczyń włosowatych. Rutyna zagęszcza ściany naczyń krwionośnych, zmniejszając ich przepuszczalność.

Kruchość naczyń krwionośnych, choroba wieńcowa, miażdżyca, częste krwawienia z nosa.

Przeciwmiażdżycowo, przeciwprzesiękowo, przeciwdziała powstawaniu wybroczyn krwawych przez uszczelnienie i wzmocnienie naczyń krwionośnych, rozszerza naczynia wieńcowe i krwionośne, łamliwość i przepuszczalność naczyń krwionośnych, dusznica bolesna, osłabienie serca.

Żółciopędnie

Ruta działa żółciotwórczo i żółciopędnie. Na niestrawność. Zalecana w leczeniu nieżytów żołądka, w słabym trawieniu, braku apetytu. Zwiększa wydzielanie soku trzustkowego i żołądkowego. Choroby wątroby, pęcherzyka żółciowego, dróg żółciowych, trzustki, śledziony, zaburzenia trawienia, zatrucia, wadliwa przemiana materii.

Moczopędnie

Ruta działa moczopędnie, przeciwobrzękowo, odtruwająco. Choroby nerek i dróg moczowych, artretyzm, reumatyzm i dna.

Przeciwzapalnie

Przeciwzapalnie, odkażająco, wszelkie choroby zakaźne, zapalenie żył, stany zapalne uszu, węzłów chłonnych i przewodu pokarmowego, zapalenie przydatków, zapalenie korzonków nerwowych.

Przeciwrobaczo

Ruta znana jest w medycynie ludowej jako środek przeciwrobaczy. Aby wzmocnić jej działanie można połączyć ziele lub nasiona ruty z piołunem i wrotyczem.

Dla kobiet

Ruta jest stosowana w leczeniu bolesnego i zaburzonego miesiączkowania, nerwic w okresie przekwitania, klimakterium. Na zanik miesiączki, zaburzenia menstruacyjne i burzenia hormonalne. U kobiet stymuluje syntezę estrogenów i zwiększa napięcie macicy. Zabroniona w ciąży – działanie poronne.

Przeciwalergicznie, przeciwbólowo

Na katar sienny i choroby alergiczne.

W medycynie ludowej ruta stosowana jest jako środek zmniejszający bóle reumatyczne i neuralgiczne, przy bólach głowy.

Zewnętrznie

W kosmetologii wyciągi z ruty (napar, nalewka, okłady z naparu lub rozwodnionego intraktu) mogą być użyte w leczeniu plamic naczyniowych, „pajączków naczyniowych”, trądziku różowatego i młodzieńczego, łojotoku.
Zewnętrznie używa się ruty do podniecających łaźni i okładów, także do wlewek. Dobra też do płukanek gardła – w stanach zapalnych jamy ustnej i gardła oraz dziąseł.

Pokrzywka, łuszczyca, dermatoza okołoustna, opryszczka, żylaki, bielactwo.

Jeśli zastosujesz olejek eteryczny na skórę, może on spowodować zaczerwienienie lub łuszczenie skóry. Koniecznie rozcieńczaj. Roślina jest szeroko stosowana jako środek na zastarzałe rany i owrzodzenia.

Na urazy

Praktyczne obserwacje na temat stosowania Ruty wykazały, że w swoim działaniu na więzadła i kości może być klasyfikowany z lekami urazowymi, takimi jak Arnica. Podczas gdy Arnica jest przepisywana bezpośrednio po urazie, Ruta graveolens jest wskazana w przypadkach, gdy bolesna okostna, zgrubienia w kościach i stawach oraz w mięśniach istnieją po urazie nawet przez wiele lat. Ruta graveolens, przywracając kapilarny przepływ krwi do tkanek, przyczynia się do resorpcji blizny i ustąpienia bólu. W różnych przewlekłych chorobach stawów i mięśni o etiologii urazowej, reumatycznej, podagry lub związanych z przeciążeniem aparatu więzadłowego. Sposoby działania tych środków są podobne. Nerwoból, lumbago, rwa kulszowa, kontuzje, zwichnięcia, skręcenia, stłuczenia, skurcze, przykurcze. Ból w stawach. Osłabienie, drżenie i ciężkość nóg, nadmierne obciążenie.

Obrzęki, opuchlizny, wysięki okołostawowe. Złamanie kości, zapalenie okostnej, naderwanie i zapalenie ścięgien.

Na oczy

Ruta graveolens jest z powodzeniem stosowana w praktyce okulistycznej, gdy zaburzenia widzenia są spowodowane nadmiernym obciążeniem oczu od czytania lub od wytężonego skupienia wzroku.
Takie działanie Ruta graveolens może być również brane pod uwagę w wyniku uszkodzenia mięśni oka. Ruta graveolens łagodzi ból oczu i mgłę oczną.

Osłabienie wzroku, Stany zapalne naczyniówki. wybroczyny na siatkówce, zapalenie spojówek i gałki ocznej (naczyniówki, rogówki itd.),

Inne właściwości

Odnotowano selektywne działanie Ruty na odbytnicę. Zioło łagodzi ból spowodowany takimi zjawiskami jak przekrwienie, hemoroidy, szczeliny i rany. W przypadku wypadania odbytnicy, lecznicze właściwości rośliny pomagają wzmocnić ten narząd.

Zioło działa spazmolitycznie.

W medycynie ludowej świeży sok z ruty stosowany jest wewnętrznie w przypadku ukąszenia przez jadowite owady i węże.

Przetwory

Napar rutowy: 1 łyżka rozdrobnionego ziela zalać 1 szklanką wrzącej wody, odstawić na 60 minut, przecedzić. Pić 2 – 4 razy dziennie po 100 ml.

Intrakt z ruty: 1 część świeżego mielonego ziela zalać 5 częściami gorącego alkoholu 40-60%, pozostawić do wytrawienia na 7 dni, po czym przefiltrować. Zażywać doustnie 2-3 razy dziennie po 5 ml w 100 ml wody.

Alkoholatura „zimna”: pół szkl. świeżego zmielonego ziela zalać 300 ml wódki; wytrawiać 10 dni; przefiltrować. Zażywać 3 razy dz. po 1 łyżeczce.

Nalewka rutowa: pół szkl. suchego ziela zalać 300 ml wódki lub wina; wytrawiać 14 dni; przefiltrować. Zażywać jak alkoholaturę.

Alkoholmel Rutae: do 100 ml wyciągu alkoholowego z ruty wlać 100 ml miodu i 50 ml soku z cytryny, wymieszać. Zażywać 3 razy dz. po 1 łyżce.

Miód rutowy: suche ziele ruty zmielić na proszek. Na każdą łyżeczkę proszku rutowego dać 1 łyżkę miodu i pół łyżeczki gliceryny lub wódki, wymieszać. Zażywać 3 razy dz. po 1 łyżce; dzieci 1 łyżeczka miodku rutowego 3 razy dz.

Olej rutowy: pół szkl. świeżego lub suchego ziela zalać 200 ml oleju o temp. 60 stopni C; wytrawiać 10 dni; przefiltrować. Zażywać 3-2 razy dz. po 1 łyżeczce po jedzeniu lub stosować do wcierań w skórę przy pękających naczyniach krwionośnych, żylakach, plamach, trądziku, owrzodzeniach, dermatozach, liszajach, ropniach, ranach, opryszczce, siniakach i in. Olej rutowy wcierać też w szyję, plecy, brzuch, klatkę piersiową, stopy przy chorobach zakaźnych, goryczce, przeziębieniu i zapaleniu korzonków nerwowych, mięśni i stawów. Takie wcieranie stosować też przy osłabieniu, zmęczeniu i nieżytach układu oddechowego. Jest bardzo pomocne, a przy tym nigdy nie zawodzi.

Z tego względu, że większość substancji czynnych zawartych w rucie nie rozpuszcza się w wodzie wyciągi alkoholowe są bardziej wartościowe od wyciągów wodnych.

W kuchni

Smak ma ruta gorzkawo-korzenny, ostrawy, zapach balsamiczny. Jest dodawana do mięsa (np. dziczyzny), gulaszy, marynat, kiszonek, sałatek i niektórych sosów. Ruta służy również do aromatyzowania wódek, likierów i win. Do herbat ziołowych, kompotów i octu. Przyprawą są jedynie liście ruty.

Przeciwwskazania

Ciąża, laktacja, uczulenie na roślinę (olejek zawarty w rucie u niektórych osób może spowodować świąd skóry, jej zaczerwienienie i zapalenie oraz pojawienie się pęcherzyków), niedociśnienie, nadkwaśne zapalenie żołądka, choroba wrzodowa żołądka i dwunastnicy.

Ruta ma działanie fotouczulające. W krótkim czasie po zastosowaniu ruty (doustne lub na skórę) nie należy wystawiać się na bezpośrednie działanie promieni słonecznych.

Przedawkowanie

W dużych dawkach ruta jest niebezpieczna, gdyż kurczy mięśnie macicy, wywołuje efekt neurodepresyjno-narkotyczny, ślinotok, podrażnienie śluzówek, zwolnienie tętna, nadmierne obniżenie ciśnienia krwi, biegunkę, wysypkę, świąd, bóle i zawroty głowy, obrzęk języka, zapaść a nawet śmierć.

Źródła:

https://vladgarden.ru/stat/rasteniya/r/ruta-koldovskaja-trava-v-vashem-palisadnike/
https://www.ayzdorov.ru/tvtravnik_ryta_dyshistaya.php

Что такое рута и как выглядит растение: опасна ли трава и как ее применять

Рута душистая: полезные свойства и рецепты применения


http://herbalogya.ru/library/ruta.php
https://nc59.ru/travy-i-rasteniya/ruta-graveolens.html

Рута в гомеопатии: показания к применению


https://narodovedia.ru/travoved/ruta-pahuchaya-lechebnye-svojstva.html
https://www.greeninfo.ru/grassy/ruta_graveolens.html/Article/_/aID/5810
https://good-tips.pro/index.php/medicinal-plants/ruta-graveolens-common-rue-health-benefits
https://www.doctor-n.ru/homeopat/prepar/list_one_component.shtml?number=157
www.rozanski.li
www.gramzdrowia.pl

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *