Pokrzywa – także na alergie

Pokrzywa

Pokrzywa – Urtica dioica – Stinging Nettle

Szukając informacji o ziołach można się czasem natknąć na tzw. smaczki. Oto co znalazłam o Pokrzywie: „Dziecko, które było nieposłuszne, było bite pokrzywą. Nie była to kara ani złośliwość. Ten „zabieg” miał na celu uwolnienie ciała młodego człowieka od złego ducha, który zachęcał dziecko do bycia niegrzecznym”. Mam nadzieję, że to było bardzo dawno, i że dziś już nikt takich metod nie stosuje.

Na szczęście roślina miała także inne zastosowania. Była ona m.in. wykorzystywana w przemyśle tkackim. Z pokrzywy wyrabiano włókno, które służyło do szycia żagli i mocnych worków. W XIX wieku pokrzywy były używane do wyrobu tkanin i szycia ubrań. W Japonii wiązania z pokrzyw stosowano do produkcji odzieży samurajów. Z włókna Pokrzyw często wykonywano cięciwy łuków.

Pokrzywa pochodzi z północnej Europy i Azji, ale obecnie rośnie na całym świecie. Można ją spotkać w lasach, przy okolicznych drogach, podwórzach lub na łąkach. Pokrzywy można odróżnić od innych roślin po ich liściach, które pokrywają długie, kłujące włoski, które „parzą”. Dzieje się tak, gdyż zawierają one podobne do jadu węży lub pszczół toksalbuminy oraz histaminy i kwas mrówkowy. Nazwa łacińska Urtica oznacza dosłownie „paląca”.

Inne nazwy Pokrzywy to: pokrzywa wielka, pokrzywa dupienna, żyruna, żyżka, parzawica, żyrucha, koprucha, koprycha.

Opis botaniczny

Pokrzywa zwyczajna jest rośliną wieloletnią o czterokanciastej łodydze, dorastającą do 1-1,5 metra wysokości. Liście ma duże, podłużnie, o ząbkowanych brzegach. Kwiaty są drobne, oliwkowozielone, zwisające w wydłużonych gronach. Owocem jest soczewkowaty orzeszek z jednym nasieniem. Oczywiście łodyga i liście pokryte są kłującymi włoskami. Główne kwitnienie czerwiec – lipiec, do późnej jesieni. Owoce dojrzewają od sierpnia do września.

Odmianą Pokrzywy zwyczajnej jest Pokrzywa żegawka, która jest o wiele mniejsza, ale właściwości obu są takie same.

Surowiec

Surowcem jest liść, całe ziele, kłącze oraz owoc. Cennym surowcem jest młode (zebrane wczesną wiosną, gdy jeszcze nie osiągnęło 20 cm wys) ziele wraz z kłączem i korzeniami. Ziele możemy ścinać jeszcze w trakcie rozkwitania pod koniec kwietnia i w maju, aż do czerwca, w późniejszym okresie pozyskuje się tylko górne części pędów. Od czerwca do września zbieramy liście, a także kwiaty i owoce pokrzywy, które zawierają sporo fitosteroli. Wszystkie surowce należy wysuszyć w ciemnym miejscu o temp. Do 40 st C i zmielone przechowywać w szczelnym opakowaniu.

Skład chemiczny

Ziele i liście (kłącze nie zawiera jedynie chlorofilu) zawierają wit, C, karoten, chlorofil, ksantofil, fitochinony czyli wit. K, sole mineralne (dużo żelaza, wapnia, krzemu, manganu, magnezu, potasu, fosforu i miedzi), acetylocholinę, ryboflawinę, kw. pantotenowy, tiaminę, pirydoksynę, histaminę, kw. mrówkowy, kw. krzemowy, krzemionkę, 2-metyloheptenol, antofen, acetofenon, garbniki, kw. glicerowy i glikolowy, flawonoidy, kw. foliowy i wiele innych.

Zastosowanie

Pokrzywa zwyczajna jest wykorzystywana do celów leczniczych co najmniej od III r. p.n.e. W czasach średniowiecza używano jej do leczenia bólu stawów oraz jako środka moczopędnego. Obecnie korzeń pokrzywy jest stosowany w leczeniu problemów moczowo-płciowych związanych z powiększoną prostatą (BPH), infekcjami dróg moczowych i katarem siennym. Tymczasem liść pokrzywy jest najczęściej stosowany w leczeniu bólu, choroby zwyrodnieniowej stawów, alergii i kataru siennego. Odwar z pokrzywy działa bezpośrednio na nerki. Pokrzywa jest środkiem moczopędnym, zwiększa produkcję moczu i usuwanie kwasu moczowego (pod nadzorem lekarza). Dzięki temu może być korzystny w przypadku obrzęków, zapalenia stawów czy podagry.

Pokrzywa na wiosenne, odchudzające i odżywcze puree

Pokrzywa jest prawdziwą bombą witaminową. Po okresie zimy sałatka z liści pokrzyw lub puree z jej udziałem są świetną odżywczą „pastylką”. Ja osobiście, jeśli tylko mam możliwość to preferuję zioła surowe lub sok z nich sporządzony. Pokrzywa świetnie się do tego nadaje. Wrzucam do miseczki lub plastikowego dzbanka wszystko, co mam zielonego pod ręką: sałatę, szczypiorek, natkę pietruszki, pokrzywę, bazylię, majeranek, miętę … Dodaję jeden soczysty owoc i dowolny jadalny olej dobrej jakości: oliwę z oliwek, olej rydzowy, olej z pestek winogron … Miksuję i gotowe.
Co nam to daje? Po pierwsze wzbogaca krew. Pokrzywa ma działanie krwiotwórcze – zwiększa poziom hemoglobiny i czerwonych krwinek, dlatego stosuje się ją w niedokrwistości. Obniża poziom cukru i oczyszcza krew, działa przeciwmiażdżycowo. Działa przeciwzapalnie i immunostymulująco. Zdecydowanie acz łagodnie przyspiesza przeminę materii oraz pobudza krążenie krwi. Zapobiega drobnym krwawieniom oraz hamuje stany zapalne w przewodzie pokarmowym. Tradycyjni zielarze i zielarki, jak i później lekarze zalecają od dawien dawna pokrzywę jako doskonały środek remineralizujący. Stanowi ona bowiem bogactwo soli mineralnych, takich jak mangan, żelazo, magnez, potas, krzem i wapń oraz wielu witamin w tym wit. C, K i kilku witamin B.

Pokrzywa jest szeroko stosowana w terapii żywieniowej jako środek wspomagający oczyszczanie organizmu i redukcję ogólnej masy ciała. Zioło jest szczególnie dobre, jeśli osoba przybiera na wadze z powodu zaburzeń jelitowych, a także tendencji do gromadzenia toksyn i produktów odpadowych. Mój miks zdecydowanie obniża apetyt.

Pokrzywa wspomaga pracę nerek

Substancje czynne zawarte w zielu i liściu pokrzywy sprawiają, że przetwory sporządzone z tych surowców działają moczopędnie oraz pobudzają usuwanie przez nerki jonów sodu i potasu, utrudniają tworzenie kamieni moczowych, hamują stany zapalne w układzie moczowym.

Zioło wyraźnie eliminuje chlorki, mocznik i szkodliwe produkty przemiany materii. Dzięki temu poprawia się stan zdrowotny osób cierpiących na choroby o podłożu reumatycznym. Pokrzywy zwiększa nie tylko diurezę, ale także wytwarzanie potu. Preparaty z korzenia i kłącza będą pomocne w leczeniu chorób reumatycznych i dermatologicznych ze względu na ich działanie przeciwzapalne, odtruwające i regenerujące. Kiedyś kłącza zalewano gorącym winem przy puchlinie wodnej, zatrzymaniu moczu oraz skłonności do zakażeń przewodu moczowego.

Działanie moczopędne sprzyja likwidowaniu obrzęków, nadciśnienia, mocznicy, skąpomoczu, dny, reumatyzmu, zapalenia i zakażenia nerek oraz dróg moczowych, kamicy moczowej, krwiomoczu, cukromoczu i białkomoczu.

Działanie immunostymulujące

Odkryto, że substancje zawarte w korzeniu i liściach pokrzywy pobudzają wytwarzanie interferonu i antygenów wirusowych, czyli substancji zapewniających prawidłowe funkcjonowanie sytemu odpornościowego. Zioło zwiększa odporność organizmu na choroby, działa przeciwzapalnie, antyseptycznie i bakteriobójczo.

Związki przeciwhistaminowe

Pokrzywa jest silnym środkiem antyhistaminowym. Dzięki swym właściwościom macerat lub wyciąg podany doustnie pomoże w astmie i alergicznym nieżycie nosa. W chorobach autoimmunologicznych surowiec podnosi odporność organizmu.
Pokrzywa nie jest jedyną rośliną, która zawiera związki przeciwhistaminowe. Rumianek i dzikie oregano mają co najmniej siedem różnych antyhistaminowych związków chemicznych, a Ruta ma ich sześć. Na listę ziołowych środków łagodzących alergię wpisują się bazylia, koper włoski,estragon, tymianek oraz krwawnik. Możesz łączyć wymienione zioła, by uzyskać lepszy efekt.

Pokrzywa w przeroście stercza

Przetwory z zioła zmniejszają ból, obrzęk i stan zapalny gruczołu krokowego. Lecznicze działanie w tej kwestii roślinka zawdzięcza hamowaniu aromatazy. Aromataza jest enzymem pozwalającym na przekształcenie męskich hormonów w żeńskie. Przerost prostaty oznacza nierównowagę, pokrzywa ją przywraca.

Rwa kulszowa

Pokrzywa jest też sprawdzonym remedium na rwę kulszową. W tym celu zrywamy świeże łodygi i okładamy bolesne miejsce. Mimo, że pieczenie jest dotkliwe, to wchodzi w skład procesu leczniczego. Parzenie wywołuje dezorientację układu nerwowego przez co podstawowy ból jest mniej dotkliwy, a poza tym substancje zawarte we włoskach wydają się uwalniać w organizmie naturalne czynniki przeciwzapalne.

Pokrzywa na PMS

Pokrzywa zwyczajna jest to tradycyjny środek tonizujący wątrobę, często zalecany do oczyszczania organizmu z wszelkiego rodzaju toksyn. Kiedy wątroba wolno przetwarza estrogeny, może przyczyniać się do ich wysokiego poziomu, który może powodować lub nasilać PMS. Zioło to może również zmniejszyć wzdęcia i tkliwość piersi. Możesz wypróbować herbatę z równych części pokrzywy i łopianu, który również jest tradycyjnym środkiem tonizującym wątrobę. Jest on również łagodnie moczopędny, co oznacza, że że może pomóc złagodzić związane z PMS wzdęcia i tkliwość piersi.

Pokrzywa do oczyszczania skóry

Odwar z pokrzywy może być stosowany do oczyszczania skóry twarzy z trądziku. Stosuje się go również przy czyrakach, egzemie i innych problemach skórnych. Preparaty z ziela i liści zastosowane zewnętrznie wykazują wyraźne działanie przeciwłojotokowe, przeciwłupieżowe, przeciwtrądzikowe, odżywcze dla skóry, poza tym leczą rany i otarcia, oparzenia, opryszczki, poprawiają ukrwienie i koloryt skóry. Napar z pokrzywy ma właściwości bakteriobójcze. Zawierające tę roślinę płyny do płukania ust i pasty do zębów likwidują kamień nazębny i zapalenie dziąseł.

Pokrzywa na włosy

Piękno długich, zadbanych włosów zawsze było cenione. Cudowna roślina wzmacnia włosy i wzbogaca je o pożyteczne substancje, również po farbowaniu, gdy włosy są łamliwe i matowe. Leczy także łupież pstry. Sok ze świeżej pokrzywy można wcierać w cebulki włosów codziennie przez kilka tygodni. Można go także dodać do wody spłukującej włosy po umyciu. Wywar, macerat lub intrakt z korzenia pokrzywy jest w stanie zatrzymać łysienie androgenne, a także zapewnić pomoc w psychosomatycznej utracie włosów na tle nerwowym i stresogennym.

Owoc pokrzywy

Niezwykle ciekawym i cennym surowcem jest owoc Pokrzywy.

Działa on: wybitnie przeciwzapalne, pobudzające regenerację tkanek, hamująco na reakcje autoimmunologiczne (autoagresję), ale równocześnie immunostymulująco; tonizująco na układ nerwowy; odżywczo (źródło witaminy E, F, prowitaminy A); przeciwzakrzepowo; poprawia krążenie mózgowe i obwodowe; przeciwmiażdżycowo (obniżając stężenie cholesterolu we krwi), przeciwcukrzycowo (hipoglikemiczne); lipotropowo, hepatoprotekcyjnie, ochronnie na nerki i mięsień sercowy; ochronnie na naczynia krwionośne; ochronnie na siatkówkę i naczyniówkę oka.

Podstawowe preparaty z Pokrzywy

Napar pokrzywowy: 2 łyżki kłączy, ziela, liści lub korzenia z kłączami zalać 2 szklankami wrzącej wody, odstawić na 40 minut pod przykryciem, przecedzić. Pić 2-4 razy dziennie po 100-200 ml. Stosować doustnie 2 tygodnie. Między kuracjami dwutygodniowymi robić przerwy 1-3-tygodniowe. Nie stosować częściej niż 3 razy na kwartał. Naparem przepłukiwać można włosy po umyciu w celu ich odżywienia i wzmocnienia. Napar używać również do celów kosmetycznych i dermatologicznych (okłady, przemywanie).

Macerat pokrzywowy: 4 łyżki świeżego zmielonego ziela lub liści zalać 1 szkl, wody o temp. pokojowej, odstawić na 6-8 godzin, przecedzić. Przechowywać w lodówce. Zażywać 3 razy dziennie po 1 łyżce. Stosować 1 tydzień. Między kuracjami 1-tygodniowymi robić przerwy 1-3-tygodniowe. Nie stosować częściej niż 3 razy na kwartał. Zewnętrznie używać jak sok z pokrzywy.

Odwar pokrzywowy: 3 łyżki korzeni z kłączami lub ziela zalać 2 szklankami wody, gotować 5 minut. Odstawić na 30 minut, przecedzić. Odwar zawiera więcej soli mineralnych (krzemionki) i fitosteroli niż napar. Pić 2-4 razy dziennie po 100-200 ml. Stosować doustnie 2 tygodnie. Między kuracjami dwutygodniowymi robić przerwy 1-3-tygodniowe. Nie stosować częściej niż 3 razy na kwartał. Zewnętrznie można używać jak napar.

Sok pokrzywowy: świeże ziele i (lub) liście zmielić maszynką do mięsa i zalać wodą przegotowaną do połowy; przykryć i odstawić na 8 godzin; przecedzić. Masę roślinną nie wyrzucać lecz przepuścić jeszcze przez sokowirówkę. Oba wyciągi połączyć. Przechowywać w lodówce nie dłużej jednak jak 5 dni. Zażywać 4 razy dz. po 2 łyżki. Sok można zakonserwować poprzez zalanie alkoholem.
Stosować doustnie 1 łyżka 1-2 razy dziennie. Zewnętrznie do wcierania we włosy po umyciu i do przemywania skóry (twarzy, szyi) oraz do okładów na rany, wypryski, owrzodzenia, zmiany łuszczycowe, trądzik, nadżerki itd. Stosować doustnie 2 tygodnie. Między kuracjami dwutygodniowymi robić przerwy 1-3-tygodniowe. Nie stosować częściej niż 2 razy na kwartał.

Ekstrakt pokrzywowy: do 1 szkl. suchych lub świeżych, zmielonych liści, albo ziela wraz z kłączem wlać 100 ml alkoholu 40-70% lub gliceryny; wytrawiać 7 dni; przeflltrować. Wyciąg wydusić z masy roślinnej. Zażywać 3-4 razy dz. po pół łyżeczki. Schorzałe miejsca pędzlować kilka razy dziennie.

Olej pokrzywowy: pół szkl. świeżego lub suchego ziela albo liści zalać 100 ml oleju o temp. 60 st C; wytrawiać 7 dni; przefiltrować. Zażywać 3 razy dz. po 1 łyżce lub stosować zewnętrznie do: kąpieli olejowych włosów (w przypadku suchości, łupieżu, rozdwajania i łamliwości, wypadania, braku połysku, zniszczenia zabiegami fryzjerskimi oraz w celach profilaktycznych, aby wzmocnić i odżywić włosy), do maseczek olejowych na skórę (płachty gazy zmoczyć w oleju i nałożyć na skórę: twarz, szyję czy dekolt; trzymać 40 minut, zdjąć, po czym zastosować masażo-wcieranie oleju pokrzywowego, nadmiar zetrzeć delikatnie watką; maseczka daje znakomite efekty w przypadku skóry suchej, zniszczonej, pomarszczonej, pokrytej wągrami i ogniskami zapalnymi, pryszczami i rozpadlinami, w przypadku skóry bladej i z plamami; stosować też profilaktycznie jako kurację odmładzającą oraz przeciwtrądzikową), do okładów na chore, spękane i spierzchnięte wargi oraz na rany, ropnie, nadżerki, owrzodzenia, oparzenia, otarcia naskórka i in.; do natłuszczania warg i skóry zamiast używania kremów; do oczyszczania skóry jako olejowe mleczko kosmetyczne, oraz do wcierania i kąpieli dłoni i stóp zrogowaciałych i spękanych. Olej pokrzywowy można mieszać też z innymi olejami ziołowymi i podobnie stosować, np. z olejem morszczynowym, nagietkowym, arnikowym, żywokostowym.

Intrakt pokrzywowy: 100 g świeżego zmielonego ziela lub 100 g świeżych zmielonych kłączy z korzeniami pokrzywy zalać 500 ml gorącego wina lub alkoholu 40%. Odstawić na 14 dni, po czym przefiltrować. Zażywać 2 razy dziennie po 10 ml (na winie po 15 ml). Stosować nie dłużej jak 7 dni. Kuracje powtarzać co 3 tygodnie. Nie stosować częściej niż 2 razy na kwartał.

Ziołomiód pokrzywowy: na każdą 1 łyżeczkę posiekanego świeżego ziela (liści) lub korzenia dać 1 łyżeczkę gliceryny, 1 łyżeczki propolisu i 1 łyżkę miodu naturalnego, wymieszać. Zażywać 2-3 razy dziennie po 1 łyżce. Stosować do leczenia i profilaktyki przerostu gruczołu krokowego, osłabienia odporności oraz do fitoterapii stanów zapalnych i infekcji układu oddechowego. Ponadto jako środek wzmacniający fizycznie i psychicznie, przeciwmiażdżycowy i przeciwzawałowy. Zażywać przez 2-3 tygodnie. Stosować 2 razy na kwartał. Ziołomiód można także sporządzić mieszając sok z pokrzywy z miodem lub intrakt z pokrzywy z miodem i propolisem w podobnej proporcji. Podobnie też zażywać.

Przeciwwskazania i skutki uboczne

Przetworów z pokrzywy oraz świeżej pokrzywy nie wolno zażywać dłużej niż jeden tydzień! Jeśli wymagana jest dłuższa kuracja z użyciem tego zioła konieczne są przynajmniej dwu tygodniowe przerwy! Długotrwałe bezustanne przyjmowanie pokrzywy często powoduje reakcję alergiczną: rumień, świąd lub pieczenie skóry, pokrzywka, obrzęk fragmentów lub nawet całej twarzy, łzawienie, uporczywe oddawanie moczu, czasem pojawia się nawet białkomocz i złe samopoczucie.

Przy długotrwałym stosowaniu Pokrzywy kobietom grozi mało pożądany efekt: hirsutyzm – owłosienie typu męskiego u kobiet. Dzieje się tak, ponieważ zioło hamuje aromatazę. Aromataza jest to enzym, który umożliwia konwersję męskich hormonów w żeńskie. Zatem, gdy zioło hamuje aromatazę – sprawia, że w organizmie kobiety pojawia się nadwyżka hormonów męskich odpowiedzialnych za męskie cechy. Mało przyjemny „skutek uboczny”, prawda?

Dotknięcie pokrzywy wywołuje u człowieka uczucie pieczenia i bólu. Zazwyczaj dyskomfort szybko ustępuje, ale w niektórych przypadkach może wywołać reakcję alergiczną.

Roślina jest przeciwwskazana w żylakach, zakrzepowym zapaleniu żył, miażdżycy, ponieważ zwiększa krzepliwość krwi.

W ciąży (zwłaszcza w ostatnich miesiącach) – pokrzywa może wywołać przedwczesny poród.

Niebezpieczne jest również niewłaściwe przygotowanie pokrzywy. Pokrzywę należy sparzyć wrzątkiem, aby można ją było stosować na surowo.

W kuchni

Pokrzywy są najbardziej przydatne wczesną wiosną. Młode liście używane są do sałatek, zup i barszczy. Z liści pokrzywy można zrobić sosy, marynaty, sól, zapiekanki, farsze do ciast, pierogów, wszelkiego rodzaju herbaty. Pokrzywy są składnikiem niektórych win, likierów i piw.
W latach nieurodzaju suszono pokrzywy, tłuczono je i mieszano z mąką w stosunku 1:4 – przy większej ilości pokrzyw w wypieczonym chlebie pojawiał się nieprzyjemny gorzki smak, czasami do mąki dodawano suszone i rozdrobnione liście szczawiu. Nasiona pokrzywy dodawano również do potraw z ziemniaków.

Źródła:

Крапива


http://www.krapyva.ru
https://dobrazdrava.ru/krapiva-dvudomnaya/
https://scienceforum.ru/2018/article/2018000829
http://botanicscience.blogspot.com/2010/12/pokrzywa-zwyczajna-potega-medycyny.html
Karpucha
https://foodandhealth.ru/travy/krapiva/
The Green Pharamacy, James A. Duke
Fitoterapia i leki roślinne, prof. E. Zarawska, prof. B. Gierczak, prof. J. Niedworok
Poradnik zielarski, Henryk Różański
www.rozanski.li
www.gramzdrowia.pl
Ziołolecznictwo. Poradnik dla lekarzy pod redakcją dr A. Ożarowskiego

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *